بررسی منشا فلوراید در آب زیرزمینی در جنوب ایران، صحرای باغ لارستان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

بخش علوم زمین، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شیراز

چکیده

     با توجه به مشاهده علائم ابتلای ساکنین منطقه صحرای باغ لارستان به فلوروسیس دندانی خفیف تا شدید، غلظت فلوئور در منابع آب منطقه بررسی گردید. برای این منظور تعداد 62 نمونه آب از چشمه، چاه‌های شرب و کشاورزی و آب‌انبارهای منطقه جمع‌آوری شدند. غلظت یون‌های اصلی و یون فلوراید در نمونه‌ها اندازه‌گیری شد. مطالعه پراش پرتو ایکس (XRD) و کروماتوگرافی یونی  نیز بر روی پنج نمونه سنگ از واحدهای سنگ شناختی اطراف منطقه انجام گردید. نتایج نشان می‌دهد که در بیش از %98 از چاه‌های نمونه‌برداری شده، میزان فلوراید بالاتر از حد مجاز اعلام شده توسط سازمان بهداشت جهانی (WHO) یعنی بیش از 5/1 میلیگرم در لیتر می‌باشد. نتایج بررسی‌های آب زمین شیمی و آماری نمونه‌های آب و سنگ نشان داد که محتمل‌ترین منشأ فلوئور در آب زیرزمینی منطقه از آزادسازی فلوئور از کانی‌های فلوئوردار در خاک و رسوبات منطقه شامل کانی‌های فلوئوردار رسی، میکا و نیز فلوئوروآپوفیلیت می‌باشد. با توجه به نتایج این پژوهش استفاده از منابع آبی موجود در منطقه به شدت سلامت ساکنین منطقه را تهدید می کند و بایستی از منابع آب جایگزین مانند سازندهای کارستی و یا روشهای حذف فلوئور در آب شرب استفاده گردد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


احیاء. ف.، 1390، زمین شیمی عناصر نادر خاکی در کانی فلوریت کانسار بزیجان (چکاپ)، استان مرکزی، مجله زمین شناسی کاربردی پیشرفته، شماره 2، ص 113-125.

اغنیایی.ف.، 1394 ، بررسی منشاء فلوئور در منابع آب محدوده صحرای باغ، لارستان، پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه شیراز، ص 161 .

آقانباتی.ع.، 1383 ، زمین‌شناسی ایران، انتشارات سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور، ص 586 .

جلیلیان، ع.، لاسمی، ی.، آقانباتی، ع.، پتروگرافی و زمینشیمی دولومیتهای سازند سورمه در منطقه فارس داخلی، جنوب باختری ایران، مجله زمین شناسی کاربردی پیشرفته، شماره 2، ص 67-76.

مهندسین مشاور سنگاب زاگرس، 1390، گزارش توجیهی پیشنهاد ممنوعیت در محدوده مطالعاتی صحرای باغ.

Aiuppa, A., Baker, D.R. and Webster, J.D., 2009. Halogens in volcanic systems. Chemical Geology, 263(1), pp.1-18.

Alabdulaaly. A.I., Al-Zarah. A.I., & Khan. M.A., 2013, Occurrence of fluoride in ground waters of Saudi Arabia, Applied Water Science, Vol:3, No:3, p: 589-595.

Amini. H., Haghighat. G.A., Yunesian. M., Nabizadeh. R., Mahvi. A.H., Dehghani. M.H., ... & Faramarzi. H., 2016, Spatial and temporal variability of fluoride concentrations in groundwater resources of Larestan and Gerash regions in Iran from 2003 to 2010, Environmental geochemistry and health,Vol:38, No:1, p: 25-37

Battaleb-Looie. S., Moore. F., Jacks. G., & Ketabdari. M.R., 2012, Geological sources of fluoride and acceptable intake of fluoride in an endemic fluorosis area, southern Iran, Environmental geochemistry and health, Vol:34, No:5, p: 641-650.

Battaleb-Looie. S., Moore. F., Jafari. H., Jacks. G., & Ozsvath. D., 2012, Hydrogeochemical evolution of groundwaters with excess fluoride concentrations from Dashtestan, South of Iran, Environmental Earth Sciences, Vol:67, No:4, p: 1173-1182.

Bishnoi. M., & Arora. S., 2007, Potable groundwater quality in some villages of Haryana, India: Focus on fluoride, Environmental biology, Vol:28, No:2, p: 291-294.

Chae. G.T., Yun. S.T., Mayer. B., Kim. K.H., Kim. S.Y., Kwon. J.S., ... & Koh. Y.K., 2007, Fluorine geochemistry in bedrock groundwater of South Korea, Science of the Total Environment, Vol:385, No: 1, p: 272-283.

Fawell. J., Bailey. K., Chilton. J., Dahi. E., Fewtrell. L., & Magara. Y., 2006, Fluoride in Drinking-water (World Health Organization Drinking Water), p: 134.

Fekri. M., & Kasmaei. L.S., 2013, Fluoride pollution in soils and waters of Koohbanan region, southeastern Iran, Arabian Journal of Geosciences, Vol:6, No:1, p: 157-161.

Falvey, D., 1999, Groundwater geochemistry. In: Thomas J (ed) Sustainability. Earthwise Magazine- British Geological Survey, New Basford, Nottigham, pp. 13-22

Gao. X., Wang. Y., Li. Y., & Guo. Q., 2007, Enrichment of fluoride in groundwater under the impact of saline water intrusion at the salt lake area of Yuncheng basin, northern China, Environmental geology, Vol:53, No:4, p: 795-803.

Gizaw. B., 1996, The origin of high bicarbonate and fluoride concentrations in waters of the Main Ethiopian Rift Valley, East African Rift system, Journal of African Earth Sciences, Vol:22, No:4, p: 391-402.

Keshavarzi. B., Moore. F., Esmaeili. A., & Rastmanesh. F., 2010, The source of fluoride toxicity in Muteh area, Isfahan, Iran, Environmental Earth Sciences, Vol:61, No:4, p: 777-786.

Kumar. A., & Singh. C.K., 2015, Characterization of Hydrogeochemical Processes and Fluoride Enrichment in Groundwater of South-Western Punjab, Water Quality, Exposure and Health, Vol:7, No:3, p: 373-387.‏

Lahermo, P., Mannio, J. and Tarvainen, T., 1995, The hydrogeochemical comparison of streams and lakes in Finland. Applied geochemistry, 10(1), pp.45-64.

Moghaddam. A.A., & Fijani. E,. 2008, Distribution of fluoride in groundwater of Maku area, northwest of Iran, Environmental geology, Vol:56, No:2, p: 281-287.

Oruc. N., 2008, Occurrence and problems of high fluoride waters in Turkey: an overview, Environmental Geochemistry and Health, Vol:30, No:4, p: 315-323.

Ozsvath. D.L., 2009, Fluoride and environmental health: a review, Reviews in Environmental Science and Biotechnology, Vol:8, No:1, p: 59-79.

Rafique. T., Naseem. S., Usmani. T.H., Bashir. E., Khan. F.A., & Bhanger. M.I., 2009, Geochemical factors controlling the occurrence of high fluoride groundwater in the Nagar Parkar area, Sindh, Pakistan, Journal of hazardous materials, Vol:171, No:1, p: 424-430.

Rao, N.R., Rao, N., Rao, K.S.P. and Schuiling, R.D., 1993. Fluorine distribution in waters of Nalgonda district, Andhra Pradesh, India. Environmental Geology, 21(1-2), pp.84-89.