مطالعات کانی‌سازی، دگرسانی و زمین شیمی در سطح و حفاری‌های اکتشافی و تفسیر داده‌های IP/RS در شمال منطقه مهرخش

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجو

2 هیات علمی دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

      منطقه مهرخش در شرق ایران و در 110 کیلومتری شمال­غرب­ بیرجند واقع شده­ است. این محدوده شامل برونزدهایی از ولکانیک­های پالئوسن- ائوسن با ترکیب آندزیتی بوده که واحد نیمه­عمیق کوارتز دیوریتی در آنها نفوذ نموده­است. دگرسانی­های اصلی شامل پروپلیتیک، آرژیلیک و سیلیسی- کربناته است. کانی­سازی عمده در سطح شامل مالاکیت، آزوریت، اکسیدهای آهن، کوولیت و کالکوزیت می­باشد. تلفیق نتایج حفاری با نتایج داده­هایIP/RS  نشان می­دهد که بیشترین ناهنجاری ژئوشیمیایی در گمانه­هایی است که در محل­های با ناهنجاری­های بالای شارژابیلیته و مقاومت ویژه کم حفر شده و منطبق بر دگرسانی آرژیلیک با کانی­سازی عمدتا رگچه­ای بوده­است. درحالیکه گمانه­های با ناهنجاری­های ژئوشیمیایی کمتر در محل­های با ناهنجاری­های شارژابیلیته و مقاومت ویژه بالا بوده که کانی­سازی عمدتا به صورت پراکنده و کمتر رگچه­ای همراه با دگرسانی سیلیسی-کربناته می­باشد. نتایج این پژوهش، کارایی روش IP/RS را در اکتشاف کانسارهای اپی­ترمال که در آنها کانی­سازی به شکل رگه­، رگچه و پراکنده بوده، تایید می­کند.
 

کلیدواژه‌ها


ارجمندزاده. ر.، 1390، مطالعات کانی­سازی، ژئوشیمی، سن­سنجی و تعیین جایگاه تکتونوماگمایی توده­های نفوذی در اندیس معدنی ده سلم و چاه شلجمی، بلوک لوت، شرق ایران، رساله دکتری (Ph.D) زمین­شناسی اقتصادی دانشگاه فردوسی مشهد، 369 صفحه.

اشتوکلین. ج.، نبوی. م.ح.، 1969، نقشه زمین­شناسی بشرویه، مقیاس 250000/1، انتشارات سازمان زمین­شناسی و اکتشافات معدنی.

آقانباتی. س.ع.، 1383، زمین­شناسی ایران، سازمان زمین­شناسی و اکتشافات معدنی کشور، 586 ص.

اکتشاف نیمه­تفصیلی مواد معدنی در شهرستان سرایان، 1386،شرکت پارس کانی و شرکت تحقیق و گسترش صنایع معدنی، 205 ص.

جاویدی­مقدم. م.، کریم پور. م.ح.، ملک­زاده شفارودی. آ.، حیدریان شهری. م. ح.،1393 الف،زمین­شناسی، دگرسانی، کانی‌سازی و ژئوشیمی محدوده اکتشافی شکسته سبز شمال غرب بیرجند، مجله بلورشناسی و کانی­شناسی ایران، شماره 3 (22)، ص 507-520.

جاویدی­مقدم. م.، کریم پور. م.ح.، ملک­زاده شفارودی. آ.، حیدریان شهری. م.ح.، 1393 ب، تلفیق داده­های زمین فیزیکی با حفاری­های اکتشافی در محدوده مرکزی منطقه شکسته­سبز، شمال غرب بیرجند، مجله زمین­شناسی کاربردی پیشرفته دانشگاه شهید چمران اهواز، شماره 12، ص 25-40.

جمیع. ع.ر.، 1387، پروژه اکتشاف تفصیلی مواد معدنی در شهرستان سرایان، سازمان صنایع و معادن استان خراسان جنوبی، 204 ص.

طالع‌فاضل. ا.، 1388، بررسی ژئوشیمی، سیالات درگیر و ژنز کانسار پلی‌متال شوراب (جنوب فردوس)، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت معلم تهران، 180 صفحه.

عبدی. م.، کریم­پور. م. ح.، 1391، زمین­شناسی، دگرسانی، کانه­زایی، پتروژنز، سن­سنجی، ژئوشیمی و ژئوفیزیک هوابرد اکتشافی منطقه کوه شاه، جنوب غربی بیرجند، مجله زمین­شناسی اقتصادی، شماره 1 (4)، ص 77-107.

لطفی. م.، 1995، نقشهزمین­شناسی سارغنج، مقیاس 100000/1، انتشارات سازمان زمین­شناسی واکتشافات معدنی.

ملکزاده شفارودی. الف.، 1388، زمین­شناسی، کانی­سازی، آلتراسیون، ژئوشیمی، میکروترمومتری، مطالعات ایزوتوپی و تعیین منشاء کانی­سازی مناطق اکتشافی ماهرآباد و خوپیک، استان خراسان جنوبی، رساله دکتری (Ph.D) زمین­شناسی اقتصادی دانشگاه فردوسی مشهد، 600 صفحه.

Alavi. M., 1991, Tectonic map of the Middle East, scale 1:2,900,000, Geological Survey of Iran.

Berberian. M., King. G.C.P., 1981, Towards a paleogeography and tectonic evolution of Iran, Canadian Journal of Earth Sciences, Vol: 18, No: 2, p: 210-265.

Bishop. J.R., Lewis. R.J.G., 1992,Geophysical signatures of Australian volcanic hosted Massive sulfide deposits, Economic Geology, Vol: 87, No: 3, p: 913-930.

Busuttil. S., Law. S., 2001, The geophysics of the Kalkaroo prospect, Olary Domain, South Australia, Geophysical Signatures of South Australian Mineral Deposits, No: 13, p: 121-126.

Dobrin. M.B., 1988, Geophysical prospecting McGraw Hill international, 886 p.

Esdale. D.J., Pridmore. D.F., Coggen. J.H., Muir. P.M., Williams. P.K., Fritz. F.P., 1987,Olympic Dam deposit- Geophysical case history, 5th ASEG Conference, p: 47-49.

Guo. W., Dentith. M., Zhao. Y., 2000,Geophysical exploration in the Xi-Cheng lead-zinc Orefield Gansu Province, China, Exploration Geophysics, Vol: 31, No: 2, p: 243-247.

Haydon. S.J., 1999, Geophysical and exploration of the volcanic hosted massive sulphide prospect near Wickliffe, western Victoria, Australian Society of Exploration Geophysics special publication, No: 11 p: 67-80.

Rajagopalan. S., 1999,Porphyry-type copper deposits, eastern Victoria, Australian Society of Exploration Geophysics special publication, No: 11, p: 113-136.

Rajagopalan. S., Haydon. S.J., 1999,The Benambra volcanic hosted massive sulphide deposits, Australian Society of Exploration Geophysics special publication, No: 11, p: 23-65.

Ruttner. A., Stöcklin. J., 1967, Geological map of Iran, scale 1:1000, 000, Geological Survey of Iran.

Shah. A., Bedrosian. P., Anderson. E., Kelley. K., Lang. J., 2009, Geophysical data used to characterize the regional setting of the Pebble porphyry deposit in southwest Alaska, Geological Society of America Abstracts with Programs, Vol: 41, No: 7, p: 493.

Shah. A., Bedrosian. P., Anderson. E., Kelley. K., Lang. J., 2013, Integrated geophysical imaging of a concealed mineral deposit: A case study of the world-class Pebble porphyry deposit in southwestern Alaska, Geophysics, Vol: 78, No: 5, p: 317-328.

Willocks. A. j., Moore. D. H., 1999,Geology and geophysical exploration of base metals in Victoria, geology survey of Victoria Report 119, Australian Society of Exploration Geophysics special. Publication, No: 11, p: 1-22.